Yazar "Metin, Serkan" seçeneğine göre listele
Sayfa Başına Sonuç
Sıralama seçenekleri
Öğe DERİN ÖĞRENME TABANLI YÖNTEMLER KULLANILARAK E-TİCARET PLATFORMLARINDA ANOMALİ KULLANICI DAVRANIŞLARININ TESPİTİ(Arif YILDIZ, 2026) Metin, SerkanE-ticaret platformlarının hızlı büyümesiyle birlikte, kullanıcı davranışları ve işlem kayıtları üzerinden ortaya çıkabilen anormal durumların tespiti, güvenlik ve operasyonel verimlilik açısından kritik bir gereksinim hâline gelmiştir. Bu çalışmada, e-ticaret sistemlerinde anomali tespiti amacıyla farklı derin öğrenme ve makine öğrenmesi tabanlı yaklaşımlar karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Çalışmada kullanılan veri seti, Kaggle platformundan elde edilen ve 17.049 gözlem ile 18 değişkenden oluşan gerçekçi bir e-ticaret veri tabanıdır. Veri seti; müşteri demografik bilgileri, sipariş detayları, ödeme yöntemleri, teslimat süresi, web sitesi etkileşimleri ve müşteri memnuniyeti gibi hem davranışsal hem de işlemsel nitelikte özellikler içermektedir. Araştırma kapsamında Autoencoder, LSTM-Autoencoder, Deep Support Vector Data Description (Deep SVDD), GAN tabanlı yeniden yapılandırma yaklaşımı (GAR-AD) ve Isolation Forest olmak üzere beş farklı anomali tespit yöntemi uygulanmıştır. Modeller, AUROC, AUPRC, en iyi F1 skoru ve operasyonel senaryoları yansıtmak amacıyla Top-K (Top %1, %5 ve %10) metrikleri üzerinden değerlendirilmiştir. Deneysel sonuçlar, Autoencoder modelinin yüksek ayrıştırma gücü sağladığını; GAN tabanlı GAR-AD yaklaşımının ise AUPRC ve Best-F1 metrikleri açısından daha dengeli ve tutarlı bir performans sunduğunu göstermektedir. Top-K analizleri, özellikle GAR-AD modelinin sınırlı inceleme kapasitesi senaryolarında yüksek doğruluk ve lift değerleri ürettiğini ortaya koymuştur.
Öğe Derin Öğrenme Yöntemleri İle Bitcoin Fiyat Analizi(Munzur Üniversitesi, 2025) Metin, SerkanBitcoin öncülüğünde hayatımıza giren kripto paralar, niş bir dijital varlıktan ana akım bir finansal enstrümana dönüşmüş durumda. Bu hızlı gelişim, kripto para piyasasının oldukça dalgalı yapısını anlamak ve yönlendirmek için kapsamlı analiz yöntemlerine olan ihtiyacı da artırdı. Makine öğrenimi ve derin öğrenmenin gelişimi, kripto para analizinde daha karmaşık öngörü modelleri sunarak büyük miktardaki veriden öğrenme yeteneği sağlamaktadır. Bu gelişmiş teknikler, karmaşık piyasa modellerini analiz edebilir, geçmiş verilerden çıkarımlar yapabilir ve kısa vadeli fiyat tahminleri yapmada yardımcı olabilmektedir. Bu çalışmanın amacı derin öğrenme yöntemleri kullanarak ileriye dönük bir fiyat tahminlemesi yapmaktır. Bu amaç doğrultusunda kripto paralar içerisinde lokomotif görevi gören Bitcoin fiyatını tahmin etmektir. Bu amaç doğrultusunda kripto para yatırımcılarının tercih ettiği diğer kripto paralar arasından seçilen Litecoin, Cardano, Tron, Solana, Ripple, Floki, Etherum ait 30.01.2023- 30.08.2024 tarihleri arasındaki fiyatlarından oluşan toplam 580 adet veri kullanılmıştır. Bitcoin fiyat tahmin için derin öğreneme yöntemlerinden LSTM, GRU, RNN ve CNN modelleri seçilmiştir. Eğitim aşamasında 580 veriden oluşan veri setinin %75’i kullanılmıştır. Modellerin tahmin doğruluk oranlarına bakıldığında LSTM %75, GRU %82’i, RNN %83 ve CNN %62’lik bir başarı göstermiştir.Öğe Developing a Solution Density Analysis Program with Image Processing Technique(Institute of Economic Development and Social Researches, 2024) Aksoy, Muhittin; Çambay, Zafer; Metin, SerkanImage processing is a computer program that can be used in many industrial applications, integrated with computers. Image processing consists of a series of operations. These processes begin with the capture of the image, pre-analysis preparations are made with image enhancement techniques, and object detection processes are performed. In this study, information is given about the interpretation of the Elisa microplate prepared in laboratory environments using image processing techniques. The aim of the study; It offers alternative analyzes and syntheses through the image processing program, apart from the ongoing existing analysis methods. It is thought that the analysis of the relevant samples using the image analysis program may be an alternative to the existing detection methods. In addition, it has been shown that thanks to the program, it will be possible to reach more precise information in a shorter time. The fact that the analysis and synthesis stages of the preparations are laid out in a systematic way and the pictures taken from the preparations are easily analyzed clearly show us that image processing techniques have a very important place in the field of health, as in every field in today's technology world. © 2024, Institute of Economic Development and Social Researches. All rights reserved.Öğe E-Ticarette Kullanıcılarının Davranışsal Yaklaşımlarının Makine Öğrenmesi Yöntemleri ile Sınıflandırılması ve Müşteri Segmentasyonu(2025) Metin, SerkanE-ticaretin hızla büyümesi ve artan tüketici beklentileri, etkili müşteri segmentasyonu yöntemlerine olan ihtiyacı artırmıştır. Geleneksel segmentasyon teknikleri genellikle manuel ve kural tabanlı yaklaşımlara dayandığından, modern e-ticaretin gerektirdiği karmaşıklık ve ölçeklenebilirliği sağlamada yetersiz kalmaktadır. Makine öğrenmesi algoritmaları, veriye dayalı içgörüler sunarak kişiselleştirilmiş pazarlama stratejileri ve hedefe yönelik müşteri etkileşimleri oluşturmayı mümkün kılan güçlü bir alternatif sunmaktadır. Bu çalışma, K-En Yakın Komşu (KNN), Destek Vektör Makineleri (SVM) ve Rastgele Orman (Random Forest) algoritmalarını kullanarak müşteri segmentasyonu sınıflandırma performanslarını analiz etmeyi ve karşılaştırmayı amaçlamaktadır. Mevcut literatürde müşteri segmentasyonu için çeşitli yaklaşımlar önerilmiştir, ancak bu makine öğrenmesi modellerinin e-ticaret bağlamında doğrudan karşılaştırılması sınırlı kalmıştır. Bu araştırma, bu boşluğu doldurmayı hedefleyerek farklı modellerin sınıflandırma performanslarını değerlendirip çevrimiçi alışveriş yapan müşterileri segmente etmede en uygun yöntemi belirlemeyi amaçlamaktadır. Bu çalışmada kullanılan veri seti Kaggle platformundan elde edilmiş olup, alışveriş sıklığı, promosyon katılımı, harcama alışkanlıkları ve güvenlik endişeleri gibi tüketici davranışlarını yansıtan özellikleri içermektedir. En uygun küme sayısını belirlemek için Elbow ve Silhouette yöntemleri kullanılmıştır. Kümeleme yapısı belirlendikten sonra K-Means algoritması uygulanarak müşteriler davranışsal özelliklerine göre farklı gruplara ayrılmıştır. Ardından, KNN, SVM ve Random Forest algoritmaları bu kümeleri sınıflandırmak için eğitilmiş ve performansları Accuracy (Doğruluk), Precision (Kesinlik), Recall (Duyarlılık) ve F1-Skoru gibi metrikler kullanılarak değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, SVM modeli %95 doğruluk oranı ile en yüksek performansı sergilemiştir. Random Forest modeli ise %93 doğruluk oranı ile SVM’ye çok yakın sonuçlar üretmiş olup, daha düşük hesaplama maliyeti ve daha yüksek ölçeklenebilirlik avantajı sunmaktadır. KNN modeli ise %78 doğruluk oranı ile en düşük performansı göstermiştir, bu da yüksek boyutlu veya büyük veri setleri için uygun olmadığını göstermektedir. Ek olarak, Precision, Recall ve F1-Skoru açısından da SVM ve Random Forest’ın KNN’den daha üstün olduğu tespit edilmiştir, bu da onların daha güçlü sınıflandırma yeteneklerine sahip olduğunu doğrulamaktadır. Sonuç olarak, bu çalışma e-ticarette müşteri segmentasyonu için doğru makine öğrenmesi modelinin seçilmesinin önemini vurgulamaktadır. SVM, en yüksek doğruluk oranı gerektiren uygulamalar için önerilirken, Random Forest büyük veri setleri ve ölçeklenebilirlik gereksinimleri için daha uygun bir alternatif sunmaktadır. KNN modeli ise küçük ölçekli segmentasyon görevleri için daha uygun olup, büyük veri setleri için ideal olmadığı belirlenmiştir. Bu bulgular, makine öğrenmesi kullanarak müşteri segmentasyonunu optimize etmek isteyen e-ticaret işletmeleri için yol gösterici olacak ve müşteri hedefleme, etkileşim ve sadakat stratejilerini geliştirmeye katkı sağlayacaktır.Öğe New human identification method using Tietze graph-based feature generation(Springer, 2021) Tuncer, Türker; Aydemir, Emrah; Doğan, Şengül; Kobat, Mehmet Ali; Kaya, Muhammed Çağrı; Metin, SerkanElectrocardiogram (ECG) signals have been widely used for disease diagnosis. Besides, the ECG signals can be used for human identification. In this work, a Tietze pattern and neighborhood component analysis (NCA)-based human identification method is proposed. Our model uses two feature generation methods to extract both statistical and textural features. The Tietze graph is considered to create a pattern of the presented local graph structure (LGS). Both statistical and textural feature generations are not enough to present a high-accurate model. Therefore, a multileveled structure must be created. Tunable Q-factor wavelet transform (TQWT) is employed as a decomposer. The generated/extracted features in each level are merged, and the merged features are selected using NCA. The k-nearest neighbors (kNN) classifier is deployed on the chosen features in the classification phase to obtain predicted values. The recommended method was tested on two ECG signal corpora called ECGID and MIT-BIH. The model achieved 99.12% and 99.94% accuracies on the used ECGID and MIT-BIH datasets, respectively.Öğe OECD Endüstriyel Üretim Verilerinde Bulunan Kayıp Verilerin kNN Yöntemi İle Tahmini(Journal of Social Sciences of Mus Alparslan University, 2021) Metin, SerkanEkonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD), daha iyi yaşamlar oluşturmak için çalışan uluslararası bir organizasyondur. Bu amaç doğrultusunda OECD ülkeler hakkında birçok göstergede veri toplamaktadır. Daha doğru analizler yapabilmek için bu verilerin eksiksiz olması gerekmektedir. Fakat ulusal ve uluslararası farklı kaynaklardan toplanan bilgilerde eksiklikler olmaktadır. Bu eksiklikler özellikle istatiksel analiz ve makine öğrenmesi yöntemleri kullanarak çalışmak isteyen araştırmacılara problem çıkartmaktadır. Bu tür analizler için veri setlerinin öncelikle eksik verilerden temizlenmesi gerekmektedir. Genel olarak eksik veriler istatistiksel analizleri üzerinde olumsuz bir etkiye sahiptir. Bu sorunu çözmek için geleneksel ve modern yöntemler vardır. Değişkenler tamamen rastgele eksik (MCAR), rastgele eksik (MAR) ve rastgele eksik değil (MNAR) olabilir. Bu neden ile her değişken ayrı ayrı ele alınmalıdır. Temel Ekonomik Göstergeler veri tabanı içerisindeki endüstriyel üretim başlıklı veriler setinde 34 ülkeye ait 113 eksik veri ve 3933 tam veri olmak üzere 4046 değer bulunmaktadır. Veri setini farklı gruplara ayırmak için çalışmada k-en yakın komşu (kNN) adı verilen makine öğrenimi algoritmasını kullanılmış. kNN algoritması kullanımının basit olduğundan yaygın olarak kullanılmaktadır. Çalışmada kullanılan algoritmaya ait en yakın komşuluk değeri k=15 olarak belirlenmiştir. Eksik verileri tahmin etmede %86,8’lik bir başarı elde edilmiştir.Öğe ÜLKELERİN ENERJİ ARZ GÜVENLİĞİ DÜZEYLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN HERFINDAHL-HIRSCHMAN ENDEKSİ TABANLI MAKİNE ÖĞRENMESİ YAKLAŞIMI(Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi, 2026) Metin, SerkanEnerji arz güvenliği ülkeler açısından en önemli milli güvenlik sorunlarından biridir. Tek bir enerji kaynağına ve tedarikçiye bağımlı olmak ülkelerin geleceği açısından büyük tehditler oluşturmaktadır. Bunun için ülkeler enerji üretiminde kullanacağı kaynakları çeşitlendirmek zorundadırlar. Çalışmanın amacı, enerji kaynaklarının çeşitliliğini ölçerek ülkelerin enerji arz güvenliği açısından hangi durumda olduklarını değerlendirmektir. Bu çalışmada, ülkelerin enerji arz güvenliği düzeylerini belirlemek için Herfindahl-Hirschman Endeksi (HHI) ve makine öğrenmesi yöntemleri kullanılmıştır. HHI değerlerinin yüksek olması enerji arz güvenliğinin riskte olduğunu ve enerji kaynakları açısından dışa bağımlılığın olduğunu göstermektedir. Çalışmada, 2000-2023 yılları arasındaki 77 ülkeye ait veri seti analiz edilerek enerji arz güvenliği seviyeleri değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlar, İspanya’nın en düşük HHI değeri (0,2) ile en yüksek enerji arz güvenliğine Paraguay’ın ise en yüksek HHI değeri (1) ile en düşük enerji arz güvenliğine sahip olduğunu göstermiştir. İkinci yöntem olarak da, makine öğrenmesi yöntemlerinden K En Yakın Komşu (KNN), Rastgele Orman (Random Forest), Lojistik Regresyon ve Destek Vektör Makineleri (SVM) yöntemleri ile HHI sınıflandırmadan elde edilen sonuçlar ile yeniden sınıflandırma işlemleri yapılmıştır. Random Forest, %94 doğruluk oranıyla en başarılı yöntem olmuştur.Öğe ÜRETKEN YAPAY ZEKA MODELLERİNİN TEKNİK ÖZELLİKLERİ VE KULLANICI GERİ BİLDİRİMLERİNİN ANALİZİ: CHATGPT ÖRNEĞİ(2025) Metin, SerkanBu çalışma, üretken yapay zekâ modellerinin teknik özelliklerini ve kullanıcı deneyimlerini bütüncül bir biçimde inceleyerek ChatGPT örneği üzerinden kapsamlı bir analiz sunmaktadır. Üretken yapay zekânın (ÜYZ) temel bileşenleri, transformer tabanlı büyük dil modelleri, GAN ve VAE gibi alternatif üretici mimariler kuramsal arka plan olarak ele alınmıştır. Bu bağlamda çalışmanın özgün katkısı, ÜYZ teknolojilerinin teknik altyapısı ile kullanıcı yorumlarından elde edilen duygu ve şikâyet analizini birlikte değerlendirmesidir. Veri kümesi Kaggle üzerinde yer alan 196.720 kullanıcı yorumundan oluşmakta olup, yorumlara ilişkin puanlar temel alınarak üç sınıflı (pozitif-nötr-negatif) duygu analizi yapılmıştır. TF-IDF, n-gram ve kelime frekans analizleri metinsel örüntüleri ortaya çıkarmış; ardından Karar Ağacı, Naive Bayes, KNN, SVM, MLP ve Rastgele Orman algoritmaları uygulanmıştır. Sonuçlara göre MLP ve Rastgele Orman modelleri %91 doğruluk ile en başarılı sınıflandırıcılar olmuştur. Ayrıca olumsuz yorumlara dayalı tematik şikâyet analizi gerçekleştirilmiş ve beş temel problem alanı hata mesajları, yükleme sorunları, fiyat eleştirileri, eksik cevaplar, görsel destek problemleri belirlenmiştir. Elde edilen bulgular, ChatGPT’nin genel olarak olumlu karşılandığını; ancak teknik kararlılık ve cevap tutarlılığı konularında geliştirmeye ihtiyaç duyulduğunu göstermektedir.












