Özbey, Elif2025-10-242025-10-2420242149-0910https://doi.org/10.29132/ijpas.1446936https://search.trdizin.gov.tr/tr/yayin/detay/1246523https://hdl.handle.net/20.500.12899/2416Ülkemiz zeytin ağacı yetiştiriciliği ve zeytinyağı üretimi konusunda dünyanın önde gelen ülkelerinden biridir. Zeytinyağı üretiminin ekstraksiyon süreci, yüksek organik yükleri nedeniyle ciddi çevresel sorunlara neden olabilecek yan ürünler üretir. Zeytin-yağı üretimi sırasında, kullanılan üretim yöntemine bağlı olarak üç farklı yan ürün ortaya çıkmaktadır. Bunların yaklaşık %20’ si zeytinyağı, %30 ‘u pirina ve yakla-şık %50' si de atık su olarak bildiğimiz kara sudur. Bu çalışmamızda zeytin işleme sürecinden elde edilen zeytin kara suyu, pirina ve atık durumundaki yaprak ve dal parçalarının yakıl-ması ile elde edilen külünün kimyasal içerikleri LC/MS ile tespit edilmiştir. Ayrıca kara su ve pirinanın antimikrobiyal aktiviteleri seçilmiş mikroorga-nizmalar üzerinde disk difüzyon yöntemiyle araştırılmıştır. Buna göre; Pseudomonas. aeruginosa ve Klebsiella. pneumoniae türlerinde aktivite gözlenmezken diğer bütün türlerde antimikrobiyal ak-tivite tespit edilmiştir. En iyi sonuç kara su örneklerinde ve Bacillus. spizizenii, Entero-coccus. faecalis, Klebsiella. aerogenes, Streptomyces. pyogenes ve Candida. albicans’ da 0.3 cm olarak ölçülmüştür. LC/MS sonuçları, kara suda 10 farklı fenolik bileşik olduğunu kanıtlarken yan ürünlerde olması bekle-nen hidroksitirosol: 153.05, oleuropein: 377.14, elenolik asit: 213.07 gibi temel bile-şenler farklı miktarlarda tespit edilmiştir. Pirina da 6 bileşik tanımlanırken, hidroksiti-rosol ve oleuropein içeriğine rastlanama-mıştır. Kül de ise kara su ve pirinada da tes-pit edilen Pinoresinol ve Gingerol dışında fenolik bileşik tespit edilememiştir.trinfo:eu-repo/semantics/openAccessBahçe BitkileriHalk ve Çevre SağlığıMikrobiyolojiKimyaTıbbiÇevre BilimleriTıbbi Laboratuar TeknolojisiAntimikrobiyal aktivitepirinaZeytin kara suyuArticle10.29132/ijpas.14469361011521611246523